با سپاس از درگاه خداوند متعال كه نوروز امسال نيز افتخار برپايي مسافرت جهادي را به فارغالتحصيلان دبيرستان مفيد2 عطا نمود و اجازه فرمود تا بازهم براي آباداني ايران اسلامي بكوشيم. مسافرت نوروز 86 در منطقه ريگان، و شهرستان بم برگزار شد. در اين مسافرت اولين بار خدمات فني و مهندسي نيز در كنار انجام فعاليتهاي عمراني ارائه شد. همچنين براي اولين بار تمام هزينههاي مسافرت از جمله هزينههاي ساخت مدرسه، هزينههاي انجام خدمات مهندسي، هزينههاي گردشي اردوگاه از جمله هزينه تهيه غذا و رفت و آمد توسط مجموعه فارغالتحصيلان تهيه و پرداخت شد. در اين مسافرت برنامهريزيهاي مربوط به فعاليتهاي گروه فرهنگي از تهران به صورت جداگانه انجام شد و نتيجتاً براي اولين بار امكان حضور بانوان هم فراهم شد و ايشان توانستند براي انجام امور فرهنگي فعاليت گستردهاي داشته باشند.
لازم است از زحمات بيدريغ جناب آقاي ابراهيمي بخشدار محترم منطقه كه براي برگزاري و پيشبرد برنامههاي اردو گروه اجرايي مسافرت را ياري دادند تشكر كنيم. اميد است كه نحوه عمل و همكاري فارغالتحصيلان به گونهاي بوده باشد كه فرصت فعاليت و همكاريهاي آينده نيز فراهم باشد.
درباره منطقه
بخش ريگان از توابع شهرستان بم در جنوب غربي استان كرمان واقع شده و از نظر وسعت بزرگترين بخش در اين استان محسوب میشود. اين بخش با دارا بودن حدود 300 آبادي و سكونت عشايري و با جمعيتي بالغ بر حدود 100 هزار نفر داراي پتانسيلهاي بسيار مناسب جهت رشد و توسعه اقتصادي به خصوص از بعد كشاورزي و صنايع تبديلي (به دليل شرايط اقليمي ويژه و مناسب كه در ذيل خواهد آمد) ميباشد.
در سالهاي گذشته و قبل از شروع خشكساليهاي 30 ساله اخير، اين منطقه از لحاظ پوشش گياهي بسيار انبوه و داراي جنگلهاي متعدد طبيعي بوده است، كه به دليل خشكسالي و عدم رسيدگي مناسب به اين جنگلها، اين بخش از پوشش گياهي آسيب ديده، به نحوي كه پيشروي بيابان در اين بخش آغاز شده است.
تنوع پوشش گياهي در اين منطقه به حدي بوده است كه حدود 120 سال پيش، هنگاميكه ميرزا فرمانفرما، حاكم وقت ايالت كرمان، از اين منطقه عبور ميكرده است، در خاطرات خود چنين مي نويسد: هرچه به ريگان نزديک مي شويم جنگل با صفا و با قاعدهاي است مثل کلاردشت بعينه بهتر از کلاردشت. آب زيادي كه در جنگل بود درشکه را معطل ميکرد؛ تيهو و جيرفتي زيادي بود شکار کرديم.
همانطور كه ذكر شد، بدليل خشکسالی ساليان اخير جنگل انبوه اين منطقه دچار آسيب جدي شده است ولي درختان منحصر به فرد کهور ايراني مقاومت نمودهاند و از آن جنگل بي نظير جزئي باقي مانده است. اين مسئله نشاندهنده آن است كه از لحاظ كشاورزي و اقليمي و آب و هواي مناسب جهت رشد گياهان مختلف و به خصوص بومي منطقه، شرايط مساعد ميباشد.
در سالهاي اخير نيز با انجام طرحهاي مختلف آبخيزداري و آبخوانداري و همچنين ساير طرحهاي بيابانزدايي، سعي شده است تا حدودي در راستاي بازگشت پوشش گياهي مناسب به منطقه، گامهاي موثري برداشته شود و خوشبختانه عمده اين طرحها نيز داراي موفقيت نسبي بودهاند.
در منطقه ريگان، باتوجه به شرايط مساعد اقليمي، مانند آب و هواي مناسب، عدم وجود شبهاي يخبندان در ايام سال، زود بودن زمستان، دسترسي به منابع فراوان آب و سابقه طولاني مردم در زمينه كشاورزي، چند گونه از محصولات به صورت عمده كشت ميشوند كه عبارتند از مركبات بمي، خرماي مضافتي، حنا، وسمه، يونجه بمي، کنجد، گندم، جو، پياز، حبوبات، محصولات جاليزي و سبزيجات.
به رغم كم بودن نزولات آسماني در اين منطقه (حدود 50 ميلي متر)، به دليل قرارگيري ريگان در گودي بين رشته كوههاي اطراف خود، كليه نزولات جوي در منطقه به صورت آبهاي سطحي جاري گشته و يا در سفرههاي زيرزميني ذخيره ميگردد. اين امر سبب شده است كه چاههاي آب در منطقه در عمق 6 تا 25 متري به آب برسند، در حاليكه در كرمان و يا ساير شهرستانهاي اطراف استان، اين رقم حدود 300 متر ميباشد. البته لازم به ذكر است كه ميبايست تمهيداتي در خصوص تثبيت آبهاي سطحي و زيرزميني صورت گيرد. امثال اينگونه طرحها مانند آبخيزداري در منطقه شروع شده ولي ميبايست به عنوان يك ضرورت و اولويت شناخته شود، چرا كه عدم وجود آب مساوي است با شكست كليه طرحهاي كشاورزي كه به عنوان شغل اصلي و مادر در منطقه شناخته ميشود. هم اكنون حدود 10،000 نفر به بهرهبرداري از منطقه مشغول و 80% جمعيت منطقه از اين راه كسب معاش مي كنند.
اين منطقه 152 رشته قنات و 220 حلقه چاه و 120 دهنه چشمه داشته که بهدليل خشک ساليهاي اخير حدود 60 قنات کم آب شده و يا خشکيدهاند و حدود 90 چشمه نيز خشکشدهاند. تا حدود سي سال پيش چند رودخانه دائمي در منطقه وجود داشته است که هم اکنون به صورت فصلي در مواقع بارندگي جريان دارند.
مسافرت يازدهم
.برنامه زمانبندي اردو
مسافرت نوروز 86 در تاريخ 26 اسفندماه 1385 آغاز و در صبح روز 7 فروردينماه 1386 پايان يافت. در اين بازه زماني بجز روز اول فروردين تمام روزهاي اردو روز كاري بود و حاضرين از ساعت 8:30 تا 14:30 به كار مشغول بودند كه الته با توافق افراد گروههاي كاري و موافقت مسئول گروه كار تا مدت زمان بيشتري نيز ادامه مييافت. در مسافرت سال جاري همانند سال گذشته آمد و رفت بين اردو آزاد اعلام شد تا افراد بيشتري بتوانند با هماهنگي برنامه خود در اردو حضور داشته باشند.
.برنامه روزانه اردو
برنامه روزانه اردو هر روز از ساعت 5 بامداد آغاز و تا ساعت 11:30 شب به صورت رسمي اجرا ميشد. در اين برنامه فرصتهايي براي مطالعه، بازي و ورزش و گپهاي دوستانه در نظر گرفته شده بود. اجراي اين برنامه بجز موارد بيدارباش و ساعات كاري اجباري نبود، اما اولويت اردو با اين برنامهها بوده و هيچبرنامهاي كه مخل برنامه اصلي اردو باشد قابل اجرا به حساب نمیآمد.
.شهرداريها و گروههاي كاري
گروههاي كاري در مسافرت امسال به دليل تخصصي بودن تقريبي كارها توسط مسئول كار در مسافرت تعيين ميشد. اين گروهبندي با توجه به رفت و آمد زياد افراد در مسافرت تفريباً هر روز بازنگري ميشد. گروههاي كاري شهرداريها نيز با توجه به تجارب افراد و تواناييهاي آنها توسط مسئول شهرداريها تعيين ميشد.
.برنامههاي تفريحي
در اردوي نوروز86 با توجه به ساعات كاري و تواناييهاي مسئولين مسافرت برنامههاي تفريحي درنظر گرفته شد. بازديد از ارگ جديد بم در روز اول فروردين، بازديد از نخيلات و مناظر ديدني و سياحتي منطقه در 3 مورد از جمله اين بازديدها بود.
فعاليتهاي انجام شده
.مدرسه راهنمايي سه كلاسه در روستاي محمدآباد سرحدي
انجام فعاليتهاي ساخت يك باب مدرسه راهنمايي سه كلاسه در روستاي محمد آباد سرحدي، فعاليت اصلي عمراني گروه در اين مسافرت بود. تأمين هزينه ساخت اين مدرسه و بخشي از نيروي كاري مورد نياز براي ساخت مدرسه به عهده جمعيت فارغالتحصيلان بود كه به حول و قوه الهي اين امر انجام و مدرسه هماكنون و طبق پيگيريهاي انجام شده در مرحله انجام كارهاي نهايي ساخت است.
.ديواركشي مدرسه آزادگان
انجام مراحل اوليه ديواركشي مدرسه راهنمايي آزادگان كه شامل قالببندي آجري پي و آرماتورگذاري آن بود.
.سرويسهاي بهداشتي
ساخت يك سرويس بهداشتي تا زير سقف و تكميل پي يك سرويس بهداشتي در دو مدرسه روستاي محمد آباد سرحدي.
خدمات فني و مهندسي
.تهيه گزارش امكانسنجي اقتصادي منطقه
يك گزارش مفصل امكانسنجي اقتصادي توسط گروه مهندسي صنايع اردو تهيه و با محاسبات و جداول كامل در اختيار مسئولين منطقه قرار گرفت. اين گزارش همچنين در سالن كنفرانس بخشداري براي مسئولين ارائه تصويري شد تا همه از چند و چون آن به خوبي باخبر شوند. اميد است اين گزارش بتواند به راهاندازي صنايع و فعاليتهاي اقتصادي جديد در منطقه كمك كند.
.طراحي سايت بخشداري
طراحي و آمادهسازي سايت اينترنتی بخشداري منطقه با كمك مهندسين كامپيوتر مجموعه امكانپذير شد و اين سايت هماكنون بر روي شبكه جهاني اينترنت در حال ارائه و خدمترساني است.
.نقشهبرداري از يك روستاي منطقه
انجام عمليات نقشهبرداري زميني از يك روستاي منطقه براي تهيه طرح هادي و ساماندهي وضعيت بلوكبندي و خيابانكشي روستا، ديگر فعاليت مهندسي اين سفر بود.
.تهيه و طراحي نقشه ساخت مسجد
نقشههاي اجرايي براي ساخت مسجد در منطقه به صورت تيپ آماده و در اختيار مسئولين منطقه گذاشته شد. مساحت هر مسجد 180 متر مربع است.
فعاليتهاي فرهنگي
فعاليتهاي فرهنگي نيز در اين مسافرت جزء مهمي از كارهاي انجام شده در منطقه بودند. اين فعاليتها با برنامهريزي مدون از تهران شروع و در منطقه با كمك خواهران حاضر در اردو نجام شدند. در اين بخش فعاليتهايي ازجمله جلسات بحث و گفتگو با جوانان روستا، بيان احكام ديني، برپايي نماز جماعت ظهر و ... در دستور كار قرار گرفت كه با استقبال گسترده ساكين و مسئولين منطقه روبهرو شد.
پخش هدايا
هدايا و كمكهاي جمعآوري شده توسط جمعيت فارغالتحصيلان از تهران به ارزش تقريبي 80 ميليون ريال با يك دستگاه كاميون به محل اعزام و در طول روزهاي كاري مسافرت جداسازي و بستهبندي شد. اين هدايا در دو روز انتهايي اردو توسط افراد گروه آمادهكننده هدايا و همكاري برادران بسيج و سپاه منطقه تقسيم و در اختيار مردم قرار گرفت. در هربسته تقديمي برنج، روغن، مواد شوينده و كنسرو قرارداشت و با توجه به نياز هر خانواده البسه، كتاب يا وسايل ديگري نيز در اختيار افراد قرار ميگرفت. هزينه تهيه اقلام خوراكي و شويندهها نيز مستقيماً توسط جمعيت فارغالتحصيل اهدا شد و در اين مورد نيز از هيچ ارگان يا سازمان دولتي كمكي گرفته نشد.
در پايان مجدداً از زحمات تمام افراد و خيريني كه مستقيم و غير مستقيم ما را در برگزاري اين مسافرت ياري دادند تشكر كرده و از هماكنون دست تمام افراد و خيريني را كه در برگزاري مسافرتهاي آينده ما را ياري ميدهند به گرمي ميفشاريم. اميد است همگي در پيشگاه خداوند متعال سربلند و سرافراز باشيم. به اميد بالندگي بيش از پيش ايران و ايراني.
